İğne Deliği Kamera Hesaplamaları

İğne deliği kamerada en önemli kriter görüntünün sağlanmasıdır. Gerçekte ince disk şeklindeki ince delikler daha keskin sonuçlar verir ancak bu gerçek değerler saplandığında mümkündür. Eğer delik çok küçük olursa bu sefer keskinlikte azalma gözlenir. Bu nedenle en iyi keskinliğe sahip bir fotoğraf elde edebilmek için en iyi açıklık çapı odak mesafesine göre hesaplanır. 19 yy’ın ortalarında Optimum açıklığın hesaplamasını ilk geliştiren kişi ünlü matematikçi ve fizikçi Josef Petzval’dır. Daha sonraları Nobel ödüllü İngiliz Lord Rayleigh’ın geliştirdiği formül hala kullanılmaktadır. d = 1,9√ f*l d – iğne deliğ çapı f – odak uzaklığı l – dalga boyu (genellikle sarı/yeşil dalga boyu kullanılır = 0.00055 ) İğne deliği kamerada pozlama zamanının hesaplana bilmesi için makinenin f değerini bilmemiz gerekmektedir. Basit makinelerde açıklık çapının değişmemesi hesapları kolaylaştırır. Açıklıkla film arasındaki mesafe açılığın çapına bölünerek hesaplama gerçekleştirilir. F: 100mm açıklık çapı: 0.4mm ise f: 100/0.4= 250, f:250 bulunur Ancak asıl problem yüksek f değerine sahip makinelerde poz hesaplamalarında karşımıza çıkar. En iyi yol değişik diyafram değerlerinde ışıkölçer ile poz değeri almaktır. Genellikle f22 kullanılır ve ulaşılan değer iğne deliği kameradaki f değerine çevirilir. İlk önce iğne deliği kameranın f değeri ölçülen f değerine bölünür ve sonucun karesi alınır. Sonuç pozlama zamanının bulunmasında kullanılır. Örneğin; pozometre ile ölçülen değer f:22’ye 1/60s olsun ve iğne deliği kameramızın f değeride 250 olsun. (250/22)2 = 129 bu demektir ki pozlamaya 129 birim zaman ekleyeceğiz. Bu durumda pozlama süresi yaklaşık 2 saniye olarak bulunur. Bu karmaşık hesaplamaların yanı sıra çeşitli bilgisayar programlarıyla da bu hesaplamaları yapabiliriz. Bu çalışmada sadece PINHOLEDESIGNER 2.0 adlı programın kullanımını öğreneceğiz. Bu program sayesinde; - optimum iğne deliği kamera açıklık çapının hesaplamasını, - optimum odak uzaklığının hesaplamasını, - verilen çap ve odak uzaklığına göre oluşan f değerinin hesaplamasını, - f22’ye göre uygun pozlama faktörünün hesaplamasını, - kamerada hesaplanan f değerine göre pozlama tablosunun oluşturulmasını, - bu oluşturduğumuz tabloların excel’den çıktı almasını, - kullanılan filmlere göre Pozlama zamalarının hesaplanmasını, - görüş açısının tespitini, - büyütme oranını, - zone plate oluşturulmasını, - oluşturulan zone platelere uygun f değerlerinin hesaplamasını, - zone plate’i pdf formatında kaydetmeyi, - bütün bu değerleri mm ve inc olarak çevirmeyi yapabileceğiz. Programı açtığımızda karşımıza yandaki gibi bir ekran gelecektir. Alt bölümleri açıklayacak olursak; 1-Pinhole diameter and focal length: iğne deliği çapı ve odak uzaklığı 2-Exposure: Pozlama 3-Angle of wiev: görüş açısı 4-Magnification: büyütme 5- Zone plate: zone plate Bu yazıda programın sadece ilk iki bölümü hakkında açıklamada bulunacağız Programı bir örnek ile daha iyi anlayabileceğimiz kanaatindeyim. Yapmak istediğimiz kameranın odak uzaklığı 40mm olsun ve bu değeri yanda görüldüğü gibi ilgili kutucuğa yazalım. Sonuçta odak uzaklığını yazmış olduğumuz kutucuğun sağındaki kutucuğa program optimum çapı 0,282 olarak hesapladı. Bu bulmuş olduğumuz bu değeri üst kısımdaki pinhole diameter adlı kutucuğa yazdığımızda, bize optimum odak uzaklığını yani 40,052 değerini vermektedir. Bu işlenden sonra program otomatik olarak sol alt kısımda bulunan f değerini- 142 – ve f22’ye göre Pozlama faktörünü – 41,7 – bize vermektedir. Sağ alt kısımda ise hesaplamanın hengi denkleme göre yapıldığını görebilmekte ve istediğimizde bu bağıntıyı değiştirebilmekteyiz. Ayrıca bu bölümde mm ile inc arası çevirimleri de yapabiliyoruz. Bu programın diğer en önemli özelliği ise exposure yani Pozlama alt başlığında toplanan hesaplamalardır. Bu hesaplamalar ile pozometrede ölçülen değeri kullandığımız filme göre iğne deliği kameraya uyarlayabiliriz. Bir önceki bölümde elde ettiğimiz f değerini ve f22’ye göre Pozlama faktörünü gerekli kutucuklara yazalım. Bölümün sol alt kısmında bulunan reciprocity failure kısmını tıkladığımız zaman bize kullanmak istediğimiz filmlerin listesi gelecek. Bu kısmıda işaretledikten sonra calculate ve save tuşlarının aktive olacağını göreceksiniz. Öncelikle calculate tuşuna basarak f22’ye göre bir enstantane için bir çeviri tablosu elde edeceğiz. Save tuşuyla da bu tabloyu Excel verisi haline dönüştürebilirsiniz. Pinhole camera exposure times f number: 142 Exposure factor for f number 22: 41,7 x Including reciprocity failure for film: Ilford HP5 Plus 400 Time for f 22 Resulting time 1/1000 1/30 1/500 1/15 1/250 1/8 1/125 1/4 1/60 1/2 1/30 3 s 1/15 6 s 1/8 13 s 1/4 32 s 1/2 1 m 1 s 4 m 2 s 15 m 4 s 54 m 8 s 3 h 15 s 12 h 30 s 46 h 1 m 183 h 2 m 727 h Created by PinholeDesigner 2.0, film database v1 (9. 6. 2003) Copyright © David Balihar, 2001-2003 Yaptığımız işlemler sonucunda aşağıdaki tabloyu elde etmiş oldu. Bu tabloya göre f 22’ye ayarlı olarak ölçtüğümüz pozometre değeri enstantaneyi 1/125 gösterdiğinde f 142 olan ve İlford HP5 film kullanan bir iğne deliği kamera için enstantane değerimiz 1/4 ol

Comments are closed.